Font Size

Profile

Menu Style

Cpanel
Tin Hàng Ngày 12/09/2018 PDF Print E-mail
Written by Editor   
Friday, 07 September 2018 08:19

 

Syria : Nga, Iran, Thổ vẫn chia rẽ về số phận Idlib.

 

media
Trẻ em Syria chạy lánh nạn tại trại Atimah, trong tỉnh Idlib, ngày 11/09/2018.REUTERS/ Khalil Ashawi

Số phận của thành phố Idlib vẫn đang được bàn bạc tại Liên Hiệp Quốc. Đến lượt Nga hôm qua 11/09/2018 đề nghị họp Hội Đồng Bảo An. Tuần trước, ba tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ, Nga và Iran họp lại ở Teheran để cố tìm ra một thỏa thuận, nhưng không có tiến bộ cụ thể nào, và hôm qua tại New York, ba nước bảo trợ cho tiến trình Astana tiếp tục tỏ ra chia rẽ.

Từ New York, thông tín viên RFI Marie Bourreau cho biết thêm chi tiết :

Một bên là Nga và Iran, bên kia là Thổ Nhĩ Kỳ. Ba nước bảo trợ cho tiến trình hòa bình ở Astana công khai cho thấy sự bất đồng. Ankara, vốn ủng hộ ngưng bắn, đòi hỏi sự hỗ trợ của cộng đồng quốc tế để tránh một thảm họa nhân đạo ở Idlib.

Đại sứ Thổ Nhĩ Kỳ tuyên bố: Rõ ràng là một chiến dịch quân sự tổng lực sẽ dẫn đến thảm họa nhân đạo to lớn. Một chiến dịch như thế sẽ tạo ra làn sóng người tị nạn, gây nguy cơ về an ninh cho Thổ Nhĩ Kỳ, cho châu Âu và xa hơn nữa.

Lời kêu gọi này được Pháp và Anh hưởng ứng. Paris và Luân Đôn ủng hộ yêu cầu của Thổ Nhĩ Kỳ, đòi hỏi dành thời gian cho đối thoại, cố gắng tìm cho được một thỏa thuận. Nhưng Nga và Iran vẫn giữ vững quan điểm, muốn tung ra chiến dịch chống khủng bố tại thành phố đang có ba triệu thường dân sinh sống.

Đại sứ Iran nói: Cuộc chiến chống khủng bố tại Idlib là một phần trong nhiệm vụ tái lập hòa bình và ổn định tại Syria của chúng tôi. Nhưng cuộc chiến này không thể khiến thường dân trở thành nạn nhân.

Chẳng bao lâu nữa cuộc tấn công vào Idlib sẽ bắt đầu, mà nỗ lực ngoại giao hiện chưa gây được tác động đáng kể nào.

Syria : Liên minh tây phương thông báo đợt tấn công cuối cùng diệt Daech

Liên quân chống thánh chiến do Hoa Kỳ lãnh đạo cho biết đã bắt đầu gian đoạn ba, giai đọan cuối cùng trong chiến dịch quân sự truy diệt tổ chức Nhà Nước Hồi Giáo ở miền đông Syria.

Ngày thứ ba 11/09/2018 là ngày các Lực lượng Dân chủ Syria FSD , do Mỹ yểm trợ khai diễn đợt tấn công thứ ba trong chiến dịch « Roundup ». Washington và FSD mà nồng cốt là chiến binh Kurdistan và Ả rập Syria cùng cho biết thông tin này.

Theo AFP, chiến dịch truy diệt Daech được phát động từ ngày 01 tháng 05 chia làm ba giai đoạn : giai đoạn một, truy đuổi Daech ở Baghouz, đông bắc Syria, giai đoạn hai ở Dashisha và giai đoạn cuối ở gấn biên giới Irak. Liên minh hy vọng sẽ diệt được thủ lĩnh Daech, Abou Bakr al Baghdadi, rất có thể đang ẩn náo trong khu vực cuối cùng này. Tuy nhiên, bộ trưởng quốc phòng Mỹ tỏ ra dè dặt không đi sâu vào chi tiết. Liên minh quốc tế nhắc lại là không có ý định rời bỏ Syria một khi chiến sự chấm dứt.

Tập trận Vostok 2018, Nga phô trương lực lượng cảnh cáo NATO.

mediaSĩ quan quân đội Nga tham gia cuộc tập trận Vostok-2018 tại trung tâm huấn luyện Telemba, Siberi ngày 12/09/2018.Mladen ANTONOV / AFP

Với 300.000 quân, tất cả mọi quân binh chủng đều có mặt, cộng với 3000 quân Trung Quốc và một số đơn vị nhỏ của Mông Cổ, nước Nga khai diễn một cuộc tập trận đại quy mô lớn hơn thời Liên Xô cũ. Phải chăng Matxcơva « tổng dượt » quân sự chuẩn bị thế chiến như NATO lên án ?

Song song với Diễn đàn kinh tế Vladivostok có chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tham dự, tổng thống Nga Vladimir Putin phát động cuộc tập trận mang tên Vostok 2018, kéo dài trong năm ngày từ 11 tháng 09 đến 15 tháng 9. Ngày đầu tiên dành để bố trí lực lượng : 300 000 quân, 36 000 chiến xa và xe quân sự, 1000 máy bay và 80 chiến hạm. Ngày thứ hai diễn tập phòng không và ngày thứ ba mới « dành cho sự kiện chính » mà bộ Quốc Phòng Nga từ chối tiết lộ chi tiết.

Tất cả vũ khí tối tân nhất của Nga được mang ra tập dượt : Tên lửa Iskander có thể mang đầu đạn hạt nhân, chiến xa T-80, T-90, chiến đấu cơ Su-34, Su-35. Trên biển, hạm đội Nga phô diễn các khu trục hạm trang bị hỏa tiễn Kalibr từng được sử dụng trên chiến trường Syria.

Vostok 2018 được tổ chức sau một loạt nhiều cuộc tập trận khác ở Kavkaz, Hắc Hải, gần đây là Địa Trung Hải và Bắc Cực trong bối cảnh căng thẳng với Tây phương trong hồ sơ Ukraina, Syria, cáo buộc tin tặc can thiệp vào bầu cử…

Câu hỏi đặt ra là vì sao Nga tổ chức phô diễn cơ bắp ở tận miền Viễn Đông vào lúc này với quy mô được chính bộ trưởng Quốc Phòng Serguei Choigu tuyên bố là « lớn hơn thời Liên Xô » ?

Theo Sputnik, một cơ quan báo chí tuyên truyền của Nga, cuộc tập trận này là một « tín hiệu gửi đến toàn thế giới là Nga được Trung Quốc hợp tác chứ không cô đơn » trước sức ép của NATO.

Cho dù Bắc Kinh nhận lời tham dự vì lợi ích riêng, học tập kinh nghiệm của quân đội Nga sau 4 năm tác chiến tại Syria, nhưng sự có mặt của 3000 quân Trung Quốc cũng là một tín hiệu chính trị.

Tín hiệu chính trị và quân sự

Nhưng tại sao Nga phải « hành động » ? Giới chuyên gia nêu ra hai lý do.

Trước hết, Putin muốn chứng tỏ với NATO là quân đội Nga, sau một thời gian dài hậu Cộng sản bị suy yếu, một lần bị kháng chiến Tchetnia đánh bại thảm khốc (thời Yeltsin), giết chết tư lệnh hành quân, nay đã hoàn toàn phục hồi uy thế của một quân đội « bình thường », theo phân tích của tạp chí quốc phòng Pháp NEMROD.

Lý do thứ hai, theo trang thông tin mạng Pháp Mediapart, Nga không thể ngồi yên khi thấy các thành viên của NATO ở sườn tây như Ba Lan và ba nước Baltic tăng cường vũ khí Mỹ. Washington nhìn nhận, các loại vũ khí tăng cường là để NATO phòng thủ nhưng cũng để tấn công khi cần thiết.

Lầu Năm Góc và NATO đều biết một cuộc tấn công vào nước Nga, vài hôm sau, sẽ bị quân Nga tập trung lực lượng cản lại. Nhưng quân đội Nga không được huấn luyện và không đủ phương tiện cơ giới để phản ứng nhanh. Tây phương hy vọng rằng nếu NATO ngay ngày đầu, chiếm được vài thành phố biên giới, thành công này sẽ khuyến khích phong trào chủ hòa hay thân Tây phương và đối thủ chính trị của Putin đòi chủ nhân điện Kremlin từ chức.

NATO được cảnh báo

Do vậy, Matxcơva gấp rút chứng tỏ với Tây phương là có Bắc Kinh bên cạnh và đủ sức mạnh quân sự để đối đầu với một cuộc xâm lăng ở mặt trận phương tây. Đó là mục đích của Vostok 2018 . Nhưng NATO cũng được cảnh báo : Nga chưa bao giờ, cũng như lần tập trận này, nói là để tấn công ai. Nhưng rõ ràng là nếu cần thì quân Nga cũng có khả năng từ phòng thủ đổi qua tấn công.

Không lấy làm ngạc nhiên, Daylan White, một phát ngôn viên của Liên Minh Bắc Đại Tây Dương bình luận : "Vostok 2018 nằm trong hướng đi của Nga trong thời gian qua. Đó là nước Nga ngày càng tự tin, gia tăng ngân sách quốc phòng và can thiệp quân sự".

Chiến tranh thương mại, công ty Trung Quốc tìm đường « di tản ».

media
Ảnh chụp ngày 14/01/2018 tại một xưởng chế tạo phụ tùng xe đạp tại Chiết Giang. Công ty đã di dời sản xuất sang nhiều nước sang Việt Nam, Serbia và Mêhico.Ảnh: AFP

Giữa lúc cuộc chiến tranh thương mại Mỹ - Trung do tổng thống Donald Trump phát động đang ngày thêm gay cấn, hàng hóa made in China đang phải hứng chịu những đòn thuế quan nặng nề, các công ty Trung Quốc đã bắt đầu tính chuyện di dời sản xuất sang nhiều nước khác để né tránh các hậu quả của cuộc chiến. Trong số các điểm mà người Trung Quốc nhắm đến có Việt Nam.

Nhận thấy bị thâm hụt quá lớn trong làm ăn với người khổng lồ mới nổi ở châu Á, từ tháng 7 vừa qua Washington đã áp mức thuế 25% nhằm vào các hàng nhập khẩu từ Trung Quốc có trị giá lên tới 50 tỷ đô la mỗi năm và còn đang chuẩn bị đánh thuế bổ sung vào khối lượng hàng hóa lên tới 200 tỷ đô la. Chưa hết ông Donalsd Trump vẫn tiếp tục cuộc tấn công trên mặt trận thương mại.

Tấn công khắp mặt trận

Hôm thứ Sáu tuần qua, ông Trump dọa sẽ còn sẵn sàng đánh tiếp vào 267 tỷ đô la hàng Trung Quốc, tức là gần như toàn bộ hàng xuất khẩu sang Mỹ của Trung Quốc với trị giá lên đơn 500 tỷ đô la.
Không chỉ đánh trực tiếp vào hàng nhập từ Trung Quốc. Ông Donald Trump mở mặt trận mới nhắm tới cả các sản phẩm Mỹ có dính bàn tay gia công của người Trung Quốc. Hôm thứ Bảy (08/09), ông Trump tỏ ra không khoan nhượng với nhà khổng lồ công nghệ Mỹ Apple, cảnh báo hãng này nên sản xuất các sản phẩm của mình tại Mỹ để tránh bị đánh thuế nặng.

Ông Trump tung ra dòng Twitter : « Giá thành của Apple có thế sẽ bị tăng vì mức thuế chúng tôi áp đối với hàng Trung Quốc. Nhưng có một giải pháp đơn giản mà không bị thuế gì hết, thậm chí còn được hưởng lợi thuế. Hãy chế tạo sản phẩm của quý vị tại Hoa Kỳ thay vì Trung Quốc. Các vị hãy bắt đầu ngay từ giờ xây dựng các nhà máy mới đi».

Trước đó nhà khổng lồ về thiết bị tin học Apple cho biết là một phần lớn các sản phẩm của hãng có thể sẽ bị dính đòn thuế quan đánh vào Trung Quốc. Lãnh đạo tập đoàn gửi thư lên chính phủ Mỹ tỏ lo ngại chính sách thuế đánh vào Trung Quốc có thể sẽ làm giảm tăng trưởng và sức cạnh tranh kinh tế Mỹ, giảm sức tiêu dùng nội địa khi giá cả hàng hóa tăng. Thế nhưng có vẻ như không gì có thể lay chuyển quyết tâm của ông Trump.

Tính đường « di tản »

Đến lúc này Trung Quốc chỉ có thể đáp trả bằng những tuyên bố sẽ « trả đũa tương xứng » hay « kiên quyết bảo vệ quyền lợi hợp pháp » của mình… Về phần mình các công ty Trung Quốc không thể ngồi chờ các nhà chính trị đã phải tính đường lo giảm thiểu thiệt hại.

Cách duy nhất của họ để tránh đòn tấn công của Donald Trump là tìm đường lắp ráp sản phẩm của mình ở nơi khác, tránh cái địa danh Trung Quốc ra. Theo AFP, đã có rất đông các công ty Trung Quốc sản xuất lốp xe, đồ nhựa hay dệt may bắt đầu triển khai việc di dời nhà xưởng sản xuất sang nước khác.

Tháng trước, HL Corp, một nhà sản xuất phụ tùng xe đạp thông báo chuyển nhà máy sản xuất sang Việt Nam. Tập đoàn giải thích lý do đơn giản là địa điểm sản xuất mới sẽ tránh hoặc chí ít là giảm bớt tác động của thuế Mỹ. Trong các mặt hàng nhập từ Trung Quốc, ông Trump đặc biệt nhắm vào sản phẩm xe đạp điện Trung Quốc.

Chuyên gia Christopher Roger, thuộc văn phòng thông tin thương mại Panjiva đóng trụ sở tại New York nhận xét : « Mức thuế mới của Mỹ dẫn tới điều không tránh khỏi là các công ty phải điều chỉnh nguồn cung ứng khi họ bất ngờ bị giảm sức cạnh tranh 25% ».

Thực tế thì xu hướng di dời sản xuất sang nước khác không phải là mới đối với Trung Quốc trong thời gian gần đây. Trong bối cảnh thị trường lao động trong nước bão hòa, giá nhân công địa phương tăng, các quy định về chuẩn mực môi trường bị thắt chặt hơn, công nghiệp Trung Quốc nói chung đã tìm đường di dời một phần sản xuất sang nước khác, chủ yếu là trong khu vực Đông Nam Á.

Những căng thẳng thương mại Mỹ - Trung giờ đây trở thành chất xúc tác thúc đẩy xu hướng này cho dù cuộc di cư có thể để lại hệ quả là làm trầm trọng thêm nạn thất nghiệp tại Trung Quốc, theo các chuyên gia kinh tế Trung Quốc.

Trước cuộc chiến thương mại, đã có nhiều công ty đa quốc gia như Hasbro, chuyên về đồ chơi, Olympus (máy ảnh) hay Decker (giày dép) đã di rời nhà xưởng ra khỏi Trung Quốc. Giờ đây các công ty của Trung Quốc theo chân các công ty trên ra đi.

Một thí dụ khác được AFP dẫn ra, đó là công ty Hailide New Material của Trung Quốc, có nhà máy lớn đóng ở Chiết Giang chuyên sản xuất sợi công nghiệp chủ yếu để xuất khẩu sang Mỹ.

Tháng trước lãnh đạo tập đoàn này đã thông báo với các cổ đông : « Hiện tại chúng ta sản xuất toàn bộ tại Trung Quốc. Để tránh rủi ro từ các biện pháp chống phá giá và bị đánh thuế cao, sau khi đã kiểm tra kỹ lưỡng, chúng tôi quyết định xây dựng một nhà máy tại Việt Nam ».

Để thực hiện dự án này, tập đoàn đã bỏ ra khoản đầu tư 155 triệu đô la. Nhà máy mới ở Việt Nam giúp tăng 50% sản lượng của công ty, sẽ được dùng như là cơ sở xuất hàng sang Mỹ.

Những thí dụ tương tự không thiếu hiện nay ở Trung Quốc. Đó là một công ty chuyên về may mặc chuyển sang đóng ở Miến Điện, một nhà sản xuất đệm giường vừa khánh thành xưởng sản xuất ở Thái Lan, một nhà chế tạo động cơ vừa mua một nhà máy ở Mêhicô…

Trong khi đó Linglong Tyre, tận dụng nguồn tín dụng rẻ đã xây dựng một nhà máy làm lốp xe hơi với giá trị đầu tư gần 1 tỷ đô la tại Serbia, ngay cửa ngõ vào Liên Hiệp Châu Âu. Tập đoàn cho rằng xây nhà máy ở nước ngoài giúp họ có tăng trưởng gián tiếp nhờ tránh được hàng rào thương mại.

Trở lại với mặt hàng xe đạp. Ngành công nghiệp này đã không còn đặt trong tâm vào Trung Quốc từ lâu và họ đã triển khai di dời sản xuất sang Việt Nam.

Giải thích với AFP, Alex Lee, phụ trách bán hàng quốc tế của hãng HL Corp cho biết : Các loại xe đạp « made in Vietnam » sẽ không bị áp thuế chống phá giá của Mỹ cũng như của châu Âu, giá nhân công địa phương thấp hơn Trung Quốc.

Xe đạp điện Trung Quốc là đối tượng của thuế quan Mỹ cũng như châu Âu. Từ tháng 7, châu Âu đã áp dụng thuế chống phá giá tăng từ 24 lên 84% đánh vào mặt hàng này vì cho rằng các nhà sản xuất Trung Quốc được Nhà nước trợ giá cho vật liệu nhôm sản xuất xe.

Thế nhưng HL quả quyết vẫn tiếp tục hưởng hỗ trợ của chính phủ Trung Quốc ngay cả sau khi đã dời một phần sản xuất ra nước ngoài. HL đã chuyển sang Việt Nam sản xuất các chi tiết phuộc xe đạp bằng nhôm.

Cuộc đấu thương mại Mỹ -Trung dường như không có dấu hiệu đình chiến cho đến lúc này mà còn thậm chí có chiều phát triển thành cuộc chiến tổng lực không thể dự báo bên nào thắng, bên nào thua. Điều có thể thấy ngay là tác động của cuộc chiến này không chỉ giới hạn ở hai cường quốc kinh tế hàng đầu thế giới này.

Đức : Phủ nhận có bạo lực trong biểu tình, lãnh đạo an ninh có nguy cơ mất chức.

media
Ông Hans-Georg Maassen, lãnh đạo cơ quan an ninh nội địa Đức (Ảnh chụp ngày 24/07/2018).Tobias SCHWARZ / AFP

Tranh luận về hành động bạo lực chống dân nhập cư trong các cuộc biểu tình của phe cực hữu tại miền đông nước Đức mới đây, rất có thể khiến lãnh đạo cơ quan an ninh nội địa của nước này mất chức.

Hôm nay, 12/09/2018, ông Hans-Georg Maassen phải ra điều trần trước Quốc Hội. Nhiều người kêu gọi lãnh đạo cơ quan an ninh từ chức, sau khi ông nghi ngờ tính xác thực của một đoạn video, được truyền thông đưa ra làm bằng chứng. Trước đó, thủ tướng Đức cũng như một số chính trị gia khác khẳng định đã có các hành động bạo lực.

Thông tín viên Pascal Thibaut tường trình từ Berlin :

Liệu ông Hans-Georg Maassen có giữ được đầu hay không ? Lãnh đạo cơ quan an ninh chắc chắn đã chuẩn bị hết sức kỹ lưỡng cho buổi điều trần trước hai ủy ban của Quốc Hội Đức. Các nghị sĩ, đặc biệt là phe đối lập, cũng trong tư thế sẵn sàng. Nhiều nhân vật quan trọng của phe Xã Hội Dân Chủ đòi ông phải ra đi. Phía đảng Dân Chủ Thiên Chúa Giáo cũng có nhiều người đồng quan điểm.

Trong một cuộc trả lời phỏng vấn cuối tuần trước, lãnh đạo Cơ Quan Bảo Vệ Hiến Pháp (tên gọi chính thức) đã tỏ ý nghi ngờ về tính xác thực của một đoạn video về các cuộc biểu tình chống nhập cư tại Chemnitz (hồi cuối tháng 8), trong đó người ta thấy nhiều người nước ngoài bị truy đuổi.

Phát biểu của lãnh đạo cơ quan an ninh tỏ ra mâu thuẫn với nhận định trước đó của chính thủ tướng Angela Merkel, lên án bạo lực tại Chemnitz. Việc một công chức lên tiếng nói ngược lại thủ tướng chính phủ là điều rất hiếm khi xảy ra (ông Hans-Georg Maassen vốn được sự ủng hộ của cấp trên, bộ trưởng Nội Vụ). Hai người đều có chung quan điểm phê phán chính sách nhập cư trước đây của thủ tướng Merkel.

Kể từ sau phát biểu nói trên, lãnh đạo cơ quan an ninh nội địa Đức đã tìm cách sửa chữa, ông thừa nhận đoạn video nói trên là xác thực. Ngược lại, Hans-Georg Maassen trách cứ báo giới đã bất cẩn, khi phổ biến quá vội vã video này.

Ông Hans-Georg Maassen cũng bị chỉ trích về các quan hệ mập mờ với đảng cực hữu AfD (Vì một nước Đức khác). Người ta đặt câu hỏi là các cuộc gặp gỡ của đương sự với các lãnh đạo đảng AfD cần được coi là những tiếp xúc thông thường với các lãnh đạo chính trị, hay đã đi xa hơn ?

Trung Quốc thắt chặt kiểm duyệt tôn giáo trên internet.

media
Một giáo dân Công giáo giơ cao kinh thánh trong một buổi lễ thánh tại Bắc Kinh ngày 24/01/2014.REUTERS/Kim Kyung-Hoon

Gởi hình một lễ rửa tội Công giáo, tụng kinh Phật giáo hay một lễ nghi tôn giáo nào khác lên mạng xã hội sắp tới sẽ bị cấm tại Trung Quốc, theo một dự luật được cơ quan tôn giáo nhà nước công bố mới đây. Riêng về Tân Cương, Bắc Kinh hôm nay 12/09/2018 cũng yêu cầu Cao Ủy Liên Hiệp Quốc về nhân quyền « tôn trọng chủ quyền Trung Quốc ».

Dự thảo luật được phổ biến hôm 10/09/2018 quy định : « Tất cả các tổ chức hay cá nhân không được phố biến trên internet các nghi lễ thờ phụng Phật giáo, đốt nhang, lễ xuất gia, đọc kinh Bát Nhã, thánh lễ misa, lễ rửa tội Công giáo và tất cả các lễ nghi tôn giáo dưới bất cứ hình thức nào (văn bản, hình ảnh, âm thanh, video…) ».

Được cho là thành lũy chống lại việc truyền bá tín ngưỡng, dự luật cấm « phân phát các sản phẩm tôn giáo », « xúc giục người vị thành niên tha gia các hoạt động tôn giáo », « xúc phạm các tín đồ cũng như người ngoại đạo ». Các tổ chức nào vi phạm sẽ bị cấm hoạt động. Tuy nhiên dự luật không nói cụ thể biện pháp chế tài đối với cá nhân.

Dự luật gồm 35 điều khoản nhằm xúc tiến « sự ổn định xã hội » và đấu tranh chống « chủ nghĩa cực đoan », được công bố vào thời điểm đảng Cộng Sản Trung Quốc cầm quyền đang lo ngại Hồi giáo cực đoan gia tăng, đặc biệt là tại Tân Cương, nơi phân nửa dân số theo đạo Hồi.

Trước đó một đạo luật có hiệu lực từ ngày 01/02/2018 đã cấm nhận tiền hỗ trợ từ nước ngoài và hạn chế mở các trường do tôn giáo quản lý. Tại Tân Cương, từ năm 2017 Trung Quốc đã cấm khăn choàng Hồi giáo, hạn chế việc công chức và sinh viên tham gia mùa chay Ramadan. Tại Chiết Giang, chính quyền năm 2016 tung ra chiến dịch gỡ bỏ những thập tự giá trên nóc nhiều giáo đường.

Trung Quốc bác bỏ các cáo buộc về người Duy Ngô Nhĩ

Riêng về Tân Cương, hôm qua Cao Ủy Nhân Quyền Liên Hiệp Quốc Michelle Bachelet, Human Rights Watch, bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ cùng bày tỏ « quan ngại sâu sắc » về thông tin một triệu người Duy Ngô Nhĩ bị giam giữ trong các trại cải tạo, phải học tiếng quan thoại và hát các bài ca tuyên truyền. Phát ngôn viên bộ Ngoại Giao Trung Quốc Cảnh Sảng hôm nay 12/09/2018 đòi hỏi Liên Hiệp Quốc « phải tôn trọng chủ quyền Trung Quốc ».

TIN ĐỌC NHANH.

media

(AFP) - Vụ thuốc độc Novitchok, tổng thống Nga thông báo đã tìm được hai người bị Anh nghi ngờ. Tại diễn đàn kinh tế Vladivostok, hôm nay, 12/09, ông Putin thông báo chính quyền Nga đã nhận dạng được hai người bị Luân Đôn nghi là đã mưu sát cựu điệp viên Skripal và con gái. Theo tổng thống Nga, đây là hai thường dân, và không hề liên quan gì đến vụ ám hại bằng thuốc độc. Ngay lập tức, người phát ngôn phủ thủ tướng Anh bác bỏ thông tin này, và khẳng định hai nhân vật bị Luân Đôn nghi ngờ đích thực là nhân viên tình báo Nga. Hiện tại, hai ông Alexandre Petrov et Rouslan Botchirov đang là đối tượng bị Anh truy nã.

(AFP) - Tư lệnh Vệ Binh Quốc Gia Nga thách đấu lãnh đạo đối lập Navalny. Trong một đoạn video, được đưa lên mạng hôm qua, tướng Viktor Zolotov, đã đe dọa sẽ nghiền nát ông Navalny, người tố cáo ông tham nhũng. Viên tướng, trong bộ quân phục chỉnh tề, đã không hết lời mạt sát nhà đối lập số một của điện Kremlin, liên tục trong vòng 7 phút. Đoạn video được đưa lên qua tài khoản Youtube của chính lực lượng vệ binh quốc gia. Viên tướng Nga nói để cho lãnh đạo đối lập lựa chọn phương thức đọ sức, trên sàn đấm bốc, hay trên thảm võ.

(Stratfor) - Dự báo Biển Đông : Mỹ sẽ gia tăng hiện diện hải quân. Trong báo cáo quý ba vừa công bố, Stratfor, một cơ sở nghiên cứu chiến lược tư nhân, có trụ sở tại Hoa Kỳ, dự báo Washington sẽ gia tăng hiện diện hải quân khu vực này trong thời gian tới, để đối phó với đà bành trướng mạnh mẽ của Trung Quốc. Báo cáo cũng khẳng định Hoa Kỳ các nước như Việt Nam và Philippines sẽ tiếp tục hợp tác về quốc phòng và kinh tế với Hoa Kỳ và Nhật Bản, để cân bằng lại với Trung Quốc. Strasfor đặc biệt nhấn mạnh đến lo ngại của Trung Quốc, trước viễn cảnh Tokyo can dự nhiều hơn tại Biển Đông, buộc Bắc Kinh phải điều chỉnh chiến lược. Vào năm tới Tokyo và Washington sẽ tổ chức nhiều cuộc tuần tra phối hợp tại Biển Đông, sát các đảo mà Trung Quốc tuyên bố chủ quyền.

(Người lao động và Người Việt) - Thêm một thành viên hội Anh Em Dân Chủ bị kết án tù. Hôm nay, 12/09, một tòa án tỉnh Quảng Bình, miền Trung Việt Nam đã kết án 12 năm tù, và 5 năm quản chế, đối với ông Nguyễn Trung Trực, bị khép vào tội “Hoạt động nhằm lật đổ chính quyền nhân dân”. Ông Nguyễn Trung Trực phụ trách chi hội của tổ chức “Anh Em Dân Chủ”, ở miền Trung, kiêm người phát ngôn. Trước phiên xử, HRW đã kêu gọi chính quyền Việt Nam “hủy bỏ mọi cáo buộc và phóng thích” ông Trực. Ông là người bị bắt cuối cùng trong đợt bắt bớ các thành viên của hội “Anh Em Dân Chủ”, do luật sư Nguyễn Văn Đài và bạn hữu thành lập hồi 2013, có tôn chỉ “đấu tranh bảo vệ các quyền con người đã được Hiến pháp Việt Nam và các Công ước quốc tế thừa nhận”.

(Vietnamnet) - Sách « Gạc Ma - Vòng tròn bất tử » bị thu hồi, để sửa chữa. Hôm qua, 11/09, báo chí trong nước loan báo tin cuốn « Gạc Ma - Vòng tròn bất tử » bị bộ Thông Tin Việt Nam ra quyết định thu hồi để sửa chữa một số sai sót. Đây là cuốn sách đầu tiên, sau 1990, được xuất bản trong nước, nói về sự kiện 64 binh sĩ Việt Nam bị Trung Quốc giết hại, trong cuộc tấn công nhằm chiếm đảo Gạc Mạ, quần đảo Trường Sa. Cuốn sách, do tướng Lê Mã Lương chủ biên, tập hợp nhiều nhân chứng có mặt vào thời điểm xảy ra cuộc tấn công, được coi là một sự kiện quan trọng trong ngành xuất bản tại Việt Nam, do các thông tin về chủ đề này thường bị chính quyền coi là « chuyện nhạy cảm ». Giữa tháng 7, NXB Văn học phụ trách ấn hành Gạc Ma - Vòng tròn bất tử cũng đã yêu cầu thu hồi sách để chỉnh sửa.

(Reuters) - Thống đốc ngân hàng Anh : Trung Quốc là một trong những rủi ro lớn nhất cho kinh tế toàn cầu. Trong cuộc trả lời phỏng vấn BBC được đăng tải hôm nay 12/09/2018, ông Mark Carney, thống đốc Ngân hàng Nhà nước Anh quốc nhận định tuy Trung Quốc là động lực tăng trưởng, nhưng hệ thống tài chính phát triển quá nhanh của nước này có thể dẫn đến một cuộc khủng hoảng mới. Ông Carney không loại trừ khả năng xảy ra khủng hoảng tài chính quy mô như ở Hoa Kỳ cách đây 10 năm.

(Reuters) -Mỹ nghi ngờ Nga can dự vào vụ tấn công thính giác ở Cuba. Theo NBC News hôm qua 11/09/2018, Nga đang nằm trong số những nghi can chính trong cuộc điều tra về vụ tấn công thính giác vào các nhà ngoại giao Mỹ ở Cuba và Trung Quốc. Thông qua việc nghe lén của FBI và CIA, Nga đã trở thành nghi can hàng đầu, tuy nhiên hiện vẫn chưa đủ bằng chứng để Washington công khai tố giác Matxcơva.

(Reuters) -Iran hiện có từ 3 đến 4000 máy ly tâm. Đây là tuyên bố của chủ tịch Quốc Hội Iran, ông Ali Larijani hôm nay 12/09/2018. Con số mà hiếm khi Teheran công bố, vẫn còn thấp hơn giới hạn ấn định trong hiệp định nguyên tử Iran.

Châu Âu chia rẽ trong việc trừng phạt Hungary.

media
Thủ tướng Hungary Viktor Orban phát biểu tại Nghị Viện Châu Âu, Strasbourg, Pháp, ngày 11/09/2018REUTERS/Vincent Kessler

Thời sự quốc tế nổi bật trên các báo Pháp ngày hôm nay là việc Nghị Viện Châu Âu tiến hành bỏ phiếu dự thảo nghị quyết cho phép khởi động tiến trình áp dụng điều 7 Hiệp định châu Âu, tước quyền bỏ phiếu của Hungary do nguy cơ nước này vi phạm nghiêm trọng các giá trị của châu Âu.

Trong bối cảnh trào lưu dân túy và cực hữu đang trỗi dậy, hồ sơ Hungary gây chia rẽ châu Âu. Le Figaro chạy trên trang nhất : « Trường hợp Viktor Orban nằm ở tâm điểm chia rẽ, giằng xé châu Âu ». Trong bài phát biểu hôm qua, trước Nghị Viện Châu Âu, thủ tướng Hungary Viktor Orban tố cáo sự « bắt chẹt » của phe ủng hộ chính sách nhập cư bên trong Liên Hiệp Châu Âu đối với Budapest.

Đối với La Croix, cuộc bỏ phiếu về hồ sơ Hungary giống như một sự « bắt mạch » về tình hình tại châu Âu. Nghị Viện Châu Âu bị chia rẽ trước thái độ của ông Viktor Orban, được đánh giá là chính trị gia cực kỳ bảo thủ. Một bên là xu hướng ủng hộ lập trường chủ quyền quốc gia trên hết của thủ tướng Hungary, cho dù có phải đưa ra những đạo luật đe dọa sự độc lập của tư pháp, quyền tự do hiệp hội, tự do ngôn luận và tôn giáo. Còn bên kia là phe « tiến bộ », theo như cách gọi của tổng thống Pháp Emmanuel Macron, luôn luôn tin rằng châu Âu vững mạnh sẽ làm được nhiều việc tốt hơn cho người dân. Với hai phe rõ rệt như vậy, các nghị sĩ còn lại buộc phải lựa chọn đứng về bên này hay bên kia.

Trong bối cảnh đó, Liberation nhận định: « Trường hợp Viktor Orban nằm trong tay các nghị sĩ châu Âu ». Câu hỏi đặt ra là liệu Đảng Nhân Dân Châu Âu – PPE – cánh hữu, có bỏ rơi ông Orban hay không vì cho đến nay, đảng này luôn luôn bảo vệ thủ tướng Hungary, cho dù ông đang tìm cách thiết lập một thể chế dân chủ phi tự do, bài ngoại, bài Do Thái và chống châu Âu. Nếu không có sự ủng hộ đông đảo của cánh hữu, dự thảo nghị quyết của Nghị Viện Châu Âu không có cơ may được thông qua. Vì theo điều 354 Hiệp định về hoạt động của Liên Hiệp Châu Âu, việc khởi động điều 7 đình chỉ quyền bỏ phiếu của một thành viên phải có được sự chấp thuận của hai phần ba số nghị sĩ.

Mỹ không ưa thích sự ràng buộc của các hiệp định quốc tế

Một thời sự quốc tế khác được báo La Croix quan tâm, nhân việc Mỹ công khai đe dọa trừng phạt Tòa Án Hình Sự Quốc Tế (CPI), nếu định chế này thụ lý, xét xử các công dân Hoa Kỳ hoặc Israel. Tờ báo giải mã câu hỏi: « Tại sao Hoa Kỳ không chấp nhận các hiệp ước quốc tế ».

Ngày 11/09 vừa qua, phát biểu tại Hiệp hội nghiên cứu về luật pháp và chính sách công Liên Bang, ở Washington, một tổ chức vận động hành lang của phe siêu bảo thủ, cố vấn an ninh quốc gia Hoa Kỳ John Bolton tuyên bố thẳng thừng : Chúng ta sẽ cấm các thẩm phán và công tố viên này vào Hoa Kỳ. Chúng ta sẽ đưa ra các trừng phạt nhắm vào tài sản của họ nằm trong hệ thống tài chính Mỹ và chúng ta sẽ tiến hành khởi tố họ. Đồng thời, ông còn đe dọa cắt viện trợ của Mỹ cho các nước hợp tác với định chế quốc tế này trong các cuộc điều tra nhắm vào công dân Mỹ và Israel.

Cố vấn an ninh quốc gia Mỹ đã có phản ứng mạnh sau khi bà Fatou Bensouda, chưởng lý tại Tòa Án Hình Sự Quốc Tế, muốn tiến hành điều tra và khởi tố các quan chức Hoa Kỳ. Tháng 11/2017, bà chưởng lý đã khẳng định là quân đội Mỹ và CIA, trong giai đoạn 2003-2004, có thể đã phạm các tội ác chiến tranh tại Afghanistan khi tiến hành tra tấn, đối xử tàn bạo với tù nhân.

Báo La Croix nhắc lại chính sách của Mỹ đối với các hiệp ước quốc tế. Đã từ lâu, Hoa Kỳ vẫn có tiếng là chậm chạp phê chuẩn các công ước quốc tế. Cho đến nay, chỉ có hai nước, Hoa Kỳ và Somalia, chưa chấp nhận Công ước quốc tế về quyền của trẻ em. Mỹ cũng không tham gia Tòa Án Hình Sự Quốc Tế, Công ước quốc tế về Luật Biển, Công ước về quyền của người tàn tật, xóa bỏ phân biệt đối xử với phụ nữ, hiệp ước cấm mìn sát thương cá nhân. Tổ Chức Lao Động Quốc Tế vẫn chờ chữ ký của Washington…

Việc Mỹ rút khỏi các hiệp định quốc tế không phải là điều gì mới mẻ. Trước khi Donald Trump quyết định rút Mỹ ra khỏi Hiệp định khí hậu Paris, Quốc Hội Mỹ đã từ chối phê chuẩn Công ước Kyoto về khí hậu trong những năm 1990. Trong thời kỳ chiến tranh lạnh, tổng thống Mỹ, vào năm 1971, đã từ bỏ hiệp định Bretton Woods, đơn phương hủy bỏ khả năng chuyển đổi đô la sang vàng.

Vậy cơ sở của của chủ thuyết đơn phương hành động của Mỹ là gì ? Theo báo La Croix, việc tấn công, đe dọa Tòa Án Hình Sự Quốc Tế nằm trong khuôn khổ chủ trương « Nước Mỹ trước tiên » của Donald Trump. Kể từ khi vào Nhà Trắng, ông đã nhiều lần đe dọa rút nước Mỹ ra khỏi nhiều tổ chức và định chế quốc tế. Theo bà Marie-Cécile Naves, thuộc Viện Quan Hệ Quốc Tế và Chiến Lược, qua việc chứng tỏ là Hoa Kỳ ra các quyết định tùy theo lợi ích của mình, tổng thống Trump tìm cách ve vãn, làm hài lòng các cử tri đã ủng hộ ông. Vẫn theo La Croix, đã từ lâu, trước thời Donald Trump, Hoa Kỳ đã luôn luôn tỏ ra không hề sẵn sàng từ bỏ một phần chủ quyền quốc gia để chấp nhận các ràng buộc của các hiệp định quốc tế. Các lãnh đạo của Mỹ, từ trước tới nay, luôn luôn nhắc lại rằng không có gì cao hơn Hiến Pháp 1787 và luật pháp quốc tế không thể thay thế luật pháp quốc gia. Chính cách thức hành xử này của các nước lớn làm triệt tiêu sự năng động của cơ chế đa phương và Nga cũng như Trung Quốc đã dùng luận điểm này để biện minh cho các hành động của mình, không đoái hoài tới các quốc gia khác.

Thất vọng về Aung San Suu Kyi

Về thời sự châu Á, báo Le Monde có bài « Aung San Suu Kyi, biểu tượng gây thất vọng ». Tờ báo nhắc lại là giải Nobel Hòa Bình năm 1991, trong một thời gian dài được phương Tây coi như biểu tượng của cuộc đấu tranh chống chế độ độc tài quân sự, nay, bà phải trả giá về sự thụ động trước các hành động bạo lực, trấn áp của quân đội nhắm vào sắc tộc thiểu số Hồi Giáo Rohingya.

Theo một quan chức nước ngoài, trước đây làm việc tại Rangoon và thường xuyên gặp bà Aung San Suu Kyi thì kể từ khi lên nắm quyền, dường như bà đã thay đổi, ham mê với trò chơi chính trị. Nếu như thần tượng Aung San Suu Kyi đã sụp đổ tại châu Âu và Hoa Kỳ thì tại Miến Điện, bà vẫn rất có uy tín, được lòng dân. Ngoại trừ một vài chỉ trích của giới trí thức hoặc các nhà tranh đấu cho nhân quyền, ánh hào quang của bà Aung San Suu Kyi vẫn tỏa sáng tại Miến Điện. Trong bầu không khí dân tộc chủ nghĩa ngự trị tại một quốc gia ngày càng có thái độ bài Hồi Giáo, đa số dân chúng thù ghét người Rohingya, cách thức hành xử của bà Aung San Suu Kyi trong hồ sơ Rohingya dường như lại càng thúc đẩy đông đảo người dân có thái độ cứng rắn hơn, cực đoan hơn. Trước mặt một số nhà ngoại giao, bà đã coi sắc tộc Hồi Giáo thiểu số Rohingya là người nước ngoài. Cho dù không dám nói công khai, nhưng đa số dân gốc Miến Điện biết được bà Aung San Suu Kyi nghĩ gì và họ ủng hộ thái độ này.

Theo Le Monde, với lập trường và cách hành xử trong hồ sơ Rohingya, bà Aung San Suu Kyi đã không thực hiện được tham vọng là hòa giải với giới tướng lãnh để thúc đẩy tiến trình dân chủ hóa đất nước. Đầu tư nước ngoài và lượng du khách phương Tây đang sụt giảm và uy tín của bà, người trước đây được ca tụng như một anh hùng đấu tranh cho dân chủ, đã bị hoen ố.

Trung Quốc : Phá sản mô hình cho vay P2P

Trong phụ trương Kinh Tế và Doanh Nghiệp, Le Monde có bài « Khi Bắc Kinh bóp nghẹt sự tức giận của hàng ngàn người gửi tiết kiệm bị khuynh gia bại sản », phóng sự dài của Simon Leplatre mô tả sự phá sản của mô hình công ty cho vay ngang hàng trực tuyến (P2P) và trong vụ này, Nhà nước Trung Quốc có phần trách nhiệm.

Để thu hút vốn trong dân, tạo nguồn tài chính cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ, chính phủ Trung Quốc đã cho phép ra đời nhiều công ty cho vay ngang hàng, tức là người gửi tiền tiết kiệm - người cho vay, có quan hệ với người đi vay-doanh nghiệp cần vốn, thông qua một website. Thay vì gửi tiền vào các ngân hàng truyền thống với lãi suất rất thấp, khoảng 1%, thì gửi theo mô hình P2P, lãi suất có khi lên tới 10%, một số dự án còn hứa hẹn mức lãi lên tới 20-30%. Lĩnh vực này đã phát triển mạnh, có tới 50 triệu khách hàng với tổng sống tiền huy động được lên tới 1300 tỷ nhân dân tệ.

Năm năm sau, vào 2016, khi xẩy ra loạt phá sản đầu tiên, chính quyền Trung Quốc mới ra tay quản lý lĩnh vực này. Sở dĩ chính quyền chậm can thiệp vì luật pháp Trung Quốc không có quy định nào về mô hình cho vay P2P. Đến khi người dân bất bình vì bị mất tiền thì chính quyền lại không ngần ngại dọa nạt, ngăn chặn các cuộc biểu tình phản đối.

Khí hậu và nạn đói trên thế giới

Trang nhất báo Le Monde hôm nay cảnh báo « Cú sốc về khí hậu làm trầm trọng thêm nạn đói trên thế giới ». Theo báo cáo của Tổ Chức Nông Lương Liên Hiệp Quốc (FAO), được công bố ngày 11/09, nạn hạn hán tại châu Phi, lũ lụt và giông bão tại châu Á… các hiện tượng bất thường về khí hậu ngày càng nhiều và dồn dập, ảnh hưởng đến khả năng tự túc về lương thực của nhiều nhóm dân cư, de dọa các tiến bộ đã đạt được trong cuộc đấu tranh chống nạn đói trên thế giới, kể từ đầu năm 2000.

Vẫn theo tổ chức quốc tế này, cùng với các cuộc xung đột bạo lực, khủng hoảng kinh tế, tình trạng biến đổi đa dạng về khí hậu, với các thiên tai nghiêm trọng, là những nguyên nhân chính gây ra nạn suy dinh dưỡng và mất an ninh lương thực.

Trong khi đó, số người phải hứng chịu nạn đói tăng liên tục trong ba năm liền và lên tới mức của thời điểm cách nay một thập niên. Năm 2016, số người không đủ ăn trên toàn thế giới là 804 triệu. Sang năm 2017, con số này tăng lên thành 821 triệu.

Như vậy, mục tiêu phát triển bền vững số hai, không còn nạn đói vào năm 2030, được Liên Hiệp Quốc thông qua hồi tháng 09/2015, dường như khó đạt được.

Báo cáo của Tổ Chức Nông Lương Liên Hiệp Quốc được công bố như một thông điệp gửi tới cộng đồng quốc tế trước kỳ khai mạc khóa họp lần thứ 73 của Đại Hội Đồng Liên Hiệp Quốc. FAO kêu gọi tăng cường hỗ trợ tài chính trên quy mô lớn cho các chương trình giải thiểu và quản lý các rủi ro thiên tai và thích ứng với biến đổi khí hậu.

Thời sự nước Pháp,

Các báo đều có bài nói đến việc bầu chủ tịch Quốc Hội, báo Le Monde quay lại hồ sơ nguồn tài trợ của Libya cho chiến dịch vận động tranh cử tổng thống của ông Nicolas Sarkozy năm 2017. Lần này, Saif Al Islam Kadhafi, con trai của nhà cố độc tài Libya, lên tiếng khẳng định. Bài viết không có nhiều tình tiết mới, và các tố cáo của Saif Al Islam cần phải được xem xét thận trọng vì khó kiểm chứng.

Last Updated on Thursday, 13 September 2018 07:27
 

Sổ Vàng

An-Lộc Foundation