Font Size

Profile

Menu Style

Cpanel
Tin Hàng Ngày 09/03/2018 PDF Print E-mail
Written by Editor   
Friday, 09 March 2018 07:58

 

Donald Trump nhận lời mời gặp của Kim Jong Un.media

Chung Eui-Yong (G) cố vấn An ninh quốc gia Hàn Quốc, tại Nhà Trắng, Washington, ngày 08/03/2018, loan báo tổng thống Mỹ Donald Trump nhận lời mời gặp của lãnh đạo Bắc Triều Tiên Kim Jong UnREUTERS

 

Một diễn tiến tích cực sau 2 năm căng thẳng giữa Washington và Bình Nhưỡng xung quanh chương trình hạt nhân và tên lửa đạn đạo Bắc Triều Tiên. Hôm qua, 08/03/2018, tổng thống Mỹ Donald Trump đã chấp nhận tham gia cuộc gặp thượng đỉnh lịch sử với lãnh đạo Bắc Triều Tiên Kim Jong Un.

Tại Nhà Trắng, cố vấn An ninh Quốc gia Hàn Quốc, ông Chung Eui-Yong sau cuộc gặp với tổng thống Mỹ, đã long trọng thông báo, ông Donald Trump chấp nhận lời mời gặp của lãnh đạo Bắc Triều Tiên Kim Jong Un. Ông Chung tuyên bố :

« Tôi đã nói với tổng thống Trump rằng trong cuộc gặp của chúng tôi (ở Bình Nhưỡng), lãnh đạo Bắc Triều Tiên Kim Jong Un cho biết cam kết giải trừ hạt nhân. Ông Kim đã hứa là Bắc Triều Tiên sẽ không tiến hành một vụ thử tên lửa hay hạt nhân nào nữa. Ông ta đã hiểu cuộc tập trận chung thường kỳ giữa Hàn Quốc và Hoa Kỳ vẫn được tiếp tục và ông ngỏ ý mong muốn gặp tổng thống Trump sớm nhất có thể.

Tổng thống Trump đánh giá cao báo cáo và cho biết, từ nay đến cuối tháng Năm, sẽ gặp Kim Jong Un, để tiến tới việc giải trừ hạt nhân lâu dài. Hàn Quốc và Hoa Kỳ cũng như đông đảo các đối tác của chúng tôi trên thế giới luôn quyết tâm hướng tới giải trừ hạt nhân hoàn toàn bán đảo Triều Tiên. Cùng với tổng thống Trump, chúng tôi lạc quan tin tưởng vào tiến trình ngoại giao để có thể tìm được một cách giải quyết hòa bình.

Hàn Quốc, Hoa Kỳ và các đối tác của chúng tôi cùng khẳng định chúng tôi sẽ không lặp lại sai lầm của quá khứ và áp lực sẽ vẫn tiếp tục cho tới khi Bắc Triều Tiên thể hiện các tuyên bố của mình bằng những hành động cụ thể ».

Ngay lập tức thông báo trên đã được các nước liên quan trực tiếp hoặc ít nhiều đến hồ sơ Bắc Triều Tiên lên tiếng đón nhận tích cực. Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in tuyên bố, « cuộc gặp tháng Năm sẽ là bước ngoặt lịch sử, giúp cho có được hòa bình trên bán đảo Triều Tiên ».

Trung Quốc, qua lời phát ngôn viên ngoại giao Cảnh Sảng, kêu gọi Hoa Kỳ và Bắc Triều Tiên hãy chứng tỏ « can đảm chính trị » sau tiến triển ngoạn mục này. Ngoại trưởng Nga Serguei Lavrov đánh giá, « đây là bước đi đúng hướng » và hy vọng cuộc gặp thượng đỉnh này sẽ diễn ra.

LHQ : Tổng thống Philippines cần được kiểm tra tâm thần.

media
Theo Liên Hiệp Quốc, tổng thống Philippines Rodrigo Duterte cần được kiểm tra tâm thần.REUTERS/Dondi Tawatao

Cao Ủy Nhân Quyền hôm nay 09/03/2018 nhận định, tổng thống Philippines Rodrigo Duterte, người đã sỉ nhục các báo cáo viên Liên Hiệp Quốc, cần được « kiểm tra về tâm thần ».

Ông Zeid Ra’ad Al Hussein khi liệt kê trước báo chí ở Genève một danh sách những đả kích của ông Duterte đối với các nhân viên Liên Hiệp Quốc – trong đó có một báo cáo viên bị cáo buộc là «khủng bố » - đã tuyên bố: «Chúng tôi tin rằng tổng thống Philippines đang cần được kiểm tra sức khỏe tâm thần».

Ông Zeid dẫn ra các bài báo của Manila tháng 11/2017, cho biết, tổng thống Duterte dọa sẽ «tát tai» bà Agnes Callamard, báo cáo viên đặc biệt Liên Hiệp Quốc về các vụ giết người bừa bãi ở Philippines, và không ngớt lăng mạ bà.

Từ khi Duterte lên nắm quyền năm 2016, khoảng 4.100 người buôn bán và sử dụng ma túy đã bị cảnh sát giết chết, nhưng các nhà bảo vệ nhân quyền ước tính con số thật sự lớn gấp ba số liệu chính thức.

Cao Ủy Nhân Quyền cũng nêu ra trường hợp báo cáo viên đặc biệt Liên Hiệp Quốc về quyền của người thiểu số, bà Victoria Tauli Carpuz. Tháng trước, bộ Tư Pháp Philippines đã cáo buộc bà Carpuz là «khủng bố». Bà bị cho là «thành viên đảng Cộng Sản Philippines và NPA (Tân quân đội nhân dân – nhánh vũ trang của đảng Cộng Sản)».

Syria : Quân chính phủ tiến sâu vào Đông Ghouta.

media
Một thường dân Syria bị thương đang được đưa vào bệnh viện ở Đông Ghouta, ngày 07/03/2018Amer ALMOHIBANY / AFP

Hơn 1000 thường dân trong đó có 188 trẻ em Syria thiệt mạng từ khi quân đội Syria, được Nga yểm trợ, tấn công vào Đông Ghouta, thành trì của phe nổi dậy, cách nay ba tuần. Tổ Chức Quan Sát Nhân Quyền Syria cho biết thêm, hàng chục nạn nhân bị trúng hơi ngạt và nghi ngờ Damas lại sử dụng vũ khí hóa học. Bất chấp lệnh hưu chiến, chiến sự vẫn tiếp diễn dữ dội với phần thắng nghiêng về phía Damas.

Thông tín viên Paul Khalifeh trong khu vực, tường trình :

"Cho dù bị áp lực quốc tế, quân đội Syria và đồng minh của họ tiếp tục tấn công Ghouta, từ nay bị cắt đôi.

Trong ngày thứ Năm 08/03/2018, Damas huy động lực lượng bao vây các khu phố chính của khu vực này, tập trung đánh vào Misraba, nằm giữa Ghouta, án ngữ con đường dẫn đến Douma, căn cứ địa của tổ chức thánh chiến Hồi Giáo nguyên thuỷ Jaych al Islam.

Chiến sự làm cho tình cảnh của 400.000 dân địa phương bị vây hãm, khốn đốn thêm.

Hội Chữ Thập Đỏ Quốc Tế thông báo đình hoãn tiếp tế lương thực và nhu yếu phẩm khác không biết đến bao giờ.

Theo các nguồn tin thân cận với Damas và của đối lập, quân đội chính phủ chỉ còn cách Harasta, ở đông bắc thủ đô, có một cây số. Máy bay Syria và Nga yểm trợ cho bộ binh và chiến xa đẩy lui một trận phản công của phe nổi dậy.

Sau đợt oanh kích này, Tổ Chức Quan Sát Nhân Quyền Syria thông báo có nhiều nạn nhân bị hơi ngạt. Chính quyền Syria bác bỏ cáo buộc này.

Trong ngày thứ 9 của chiến dịch quân sự, không một thường dân nào đến chốt kiểm sóat an toàn ở Jesrine, do quân đội kiểm soát. Một sĩ quan Nga cho rằng phe nổi dậy đã pháo kích vào một đoàn xe chở 300 gia đình có ý muốn ra khỏi Ghouta.

Theo Hội Chữ Thập Đỏ Quốc Tế, ngày hôm nay, một đoàn 13 xe tải chở hàng cứu trợ đã vào được căn cứ địa của phe nổi dậy để phân phát nhu yếu phẩm cho thường dân, sau một ngày gián đoạn.

Tuy nhiên, quân đội Syria vẫn cấm không cho tiếp tế dụng cụ y khoa và thuốc men cho các bệnh viện.Tổ chức Y sĩ không biên giới tố cáo « thảm nạn y tế » và than phiền là 15 trong số 20 bệnh viện do tổ chức phi chính phủ này tài trợ đã bị hư hại nặng nề vì các trận oanh kích.

Thượng đỉnh Donald Trump - Kim Jong Un : Mỹ-Hàn-Triều đều hưởng lợi.

media
Lãnh đạo Bắc Triều Tiên Kim Jong Un (T), tổng thống Mỹ Donald Trump (Ảnh ghép của Reuters)Reuters

Tổng thống Mỹ Donald Trump sẵn sàng chấp nhận đề nghị của lãnh đạo Bắc Triều Tiên Kim Jong Un về một cuộc gặp thượng đỉnh mà không đôi co điều kiện tiên quyết.

Tiến triển ngoạn mục trong hồ sơ Bắc Triều Tiên được đích thân cố vấn an ninh Hàn Quốc thông báo và được Nhà Trắng xác nhận hôm qua 08/03/2018 đã khiến giới quan sát không khỏi bất ngờ. Có gì được mất, khi mỗi bên tự nhún mình một chút để tiến bước dài hơn?

Thông báo về một cuộc gặp thượng đỉnh lịch sử Mỹ - Bắc Triều Tiên là bước đột phá tích cực nhất trong một chuỗi các diễn tiến ngoại giao làm giảm căng thẳng trên bán đảo Triều Tiên kể từ khi Bình Nhưỡng đồng ý tham gia Thế Vận Hội Mùa Đông Pyeongchang hồi tháng Hai. Song song với chiến dịch ngoại giao thể thao là những cuộc tiếp xúc trong không khí hòa dịu hiếm có giữa hai miền Triều Tiên.

Không ít các chuyên gia phân tích tỏ hoài nghi cho rằng chấp nhận nguyên tắc một cuộc gặp thượng đỉnh trong khi mà chưa đàm phán ngoại giao gì trong hậu trường tức là Mỹ đã cho không Bắc Triều Tiên những gì mà họ đang tìm kiếm.

Ông Jeffrey Lewis, thuộc viện nghiên cứu chiến lược Middlebury nhận định : «Bắc Triều Tiên từ 20 năm qua đã cố gắng có được một cuộc gặp thượng đỉnh với tổng thống Mỹ. Đó chính xác là mục tiêu ưu tiên của chính sách đối ngoại của Bình Nhưỡng».

Theo chuyên gia Lewis thì Kim không mời gặp Trump để giao nộp vũ khí hạt nhân của Bắc Triều Tiên mà là nhằm để « chứng minh rằng đầu tư vào khả năng hạt nhân và tên lửa đạn đạo đã buộc Hoa Kỳ đối xử với Bắc Triều Tiên bình đẳng ».

Chuyên gia Antoine Bondaz, giảng viên trường Khoa học Chính trị Pháp thì cho rằng, một cuộc gặp thượng đỉnh như vậy có lợi cho cả hai bên. Trả lời phỏng vấn RFI, chuyên gia Bondaz phân tích :

«Bắc Triều Tiên và Kim Jong Un đã đạt được mục tiêu chính trị của mình. Ngay từ tháng 11 năm 2016, Kim Jong Un đã tuyên bố hoàn thiện sức mạnh quân sự và hạt nhân. Giờ đây ông ta triển khai sáng kiến ngoại giao. Còn ông Trump tỏ cho thấy cũng là người thắng. Bởi vì sau ông là cộng đồng quốc tế gây áp lực tối đa với Bắc Triều Tiên, vì ông không phải là người đầu tiên nhượng bộ, Bắc Triều Tiên đã thông báo ngừng tạm thời các cuộc thử hạt nhân và tên lửa đạn đạo».

Lời mời của Kim Jong Un được Donald Trump đón nhận nhanh chóng không theo các thể thức ngoại giao thông thường để chuẩn bị cho một cuộc gặp thượng đỉnh. Vì thế mà dư luận vẫn rất thận trọng, nhất là khi tính tới những khả năng nhượng bộ. Chuyên gia Bondaz khẳng định :

«Phía Mỹ sẽ không có nhượng bộ về các trừng phạt quốc tế chừng nào chưa có các biện pháp cụ thể hướng tới giải trừ hạt nhân. Vì thế vẫn phải tôn trọng trừng phạt của Liên Hiệp Quốc. Vấn đề đặt ra giờ đây không còn là chuyện có đàm phán giữa Washington và Bình Nhưỡng nữa mà là các nhượng bộ mà Mỹ và Bắc Triều Tiên sẵn sàng chấp nhận.»

Cốt lõi của mọi cuộc đàm phán trong hồ sơ Bắc Triều Tiên vẫn là giải trừ hạt nhân của Bình Nhưỡng. Liệu mục tiêu này có đạt được trong cuộc đối thoại tay đôi giữa Kim Jong Un và Donald Trump hay không ? Về điểm này chuyên gia Bondaz nhận định :

«Vấn đề giải trừ hạt nhân trong ngắn hạn không phải là kịch bản khả tín hiện nay. Nhưng cái mà Bắc Triều Tiên có thể làm, ngoài việc ngưng các vụ thử, là ngừng cả chương trình hạt nhân. Tức là không chế tạo vũ khí hạt nhân, làm giàu thêm urnium nữa. Ngừng cả chương trình nhất thiết phải có các cuộc thị sát và thanh sát quốc tế nhất là của AIEA. Đây chính là điều mà Bắc Triều Tiên trong quá khứ cực kỳ hay thay đổi.»

Những cử chỉ thiện chí của hai bên đang củng cố bầu không khí hòa dịu trên bán đảo Triều Tiên. Sau các nỗ lực ngoại giao làm cầu nối cho đối thoại, chính quyền Moon Jae-in dường như đã được Washington và Bình Nhưỡng lắng nghe thấu hiểu hơn. Seoul trở thành nhân tố tích cực tìm kiếm cơ hội giải quyết hồ sơ hạt nhân Bắc Triều Tiên, một trong những hồ sơ gai góc nhất thế giới hiện nay.

Vẫn còn quá sớm để nói đến nội dung hay kết quả được đặt lên bàn cuộc gặp thượng đỉnh Trump-Kim. Có điều chắc chắn là cuộc đối thoại, nếu diễn ra, sẽ không hề dễ dàng chút nào, như ngoại trưởng Trung Quốc, hôm nay đã cảnh báo, đó sẽ không phải là «ván bài giải trí».

Châu Âu đòi Anh hoàn trả 2,7 tỉ euro vì gian lận khi nhập hàng Trung Quốc.

media
Chủ tịch Ủy Ban Châu Âu Jean-Claude Juncker, trong cuộc họp báo tại Bruxelles, ngày 20/10/2017REUTERS/Dario Pignatelli

Ủy Ban Châu Âu hôm qua 08/03/2018 đã khởi động thủ tục phạt vi phạm đòi Anh Quốc phải trả lại 2,7 tỉ euro cho ngân sách châu Âu, vì đã gian dối để lọt vào thị trường chung các sản phẩm Trung Quốc có mức thuế cao hơn.

Ủy Ban Châu Âu đã gởi thư cảnh cáo cho Luân Đôn, đây là giai đoạn đầu tiên của thủ tục phạt vi phạm. Anh Quốc có hai tháng để trả lời. Nếu không đồng ý với Anh, Ủy Ban có thể chính thức đòi hỏi nộp phạt, và đưa ra Tòa Án Công Lý Châu Âu (CJUE).

Theo Ủy Ban, cho dù Anh từ năm 2007 đã được thông báo về các rủi ro nếu gian dối khi nhập hàng dệt may và giày dép Trung Quốc, và được yêu cầu kiểm tra, nhưng vẫn để xảy ra gian lận. Do vậy, Anh Quốc phải nhận lãnh hậu quả tài chính vì vi phạm các quy định của Liên Hiệp Châu Âu (EU).

Phát ngôn viên thủ tướng Anh Theresa May chỉ trích «phương pháp không phù hợp» của Liên Hiệp Châu Âu trong việc định mức thuế, khẳng định « chúng tôi rất nghiêm túc đối với gian lận thuế quan, và sẽ tiếp tục làm việc với các đối tác châu Âu».

Năm 2017, một báo cáo của Cơ quan chống gian lận châu Âu (OLAF) cho biết, từ 2013 đến 2016, Liên Hiệp Châu Âu bị thất thu trên 2 tỉ euro tiền thuế do số lượng lớn hàng Trung Quốc nhập khẩu được làm giả hóa đơn hoặc khai giảm giá trị, và đề nghị Liên Hiệp Châu Âu đòi chính phủ Anh bồi thường. Các cuộc kiểm tra sau đó của Ủy Ban phát hiện tình hình gian lận tăng cao từ tháng 11/2011 đến tháng 12/2017, gây thiệt hại 2,7 tỉ euro cho ngân sách châu Âu.

TIN ĐỌC NHANH.

media

(AFP) - Trung Quốc 5 năm chống tham nhũng, 100 quan chức cao cấp ra hầu tòa. Chánh án Tòa án tối cao Trung Quốc trong báo cáo trước Quốc Hội Trung Quốc hôm nay, 09/03/2018, cho biết : tổng cộng có 195 nghìn vụ án tham nhũng hối lộ liên quan tới 263 nghìn người đã được đưa ra xét xử từ 2013-2017. Trong số các bị cáo, có 101 người là quan chức cao cấp ngang hàng bộ trưởng, chủ tịch tỉnh trở lên. Còn theo số liệu của Ủy ban Kỷ luật Trung ương đảng Cộng Sản Trung Quốc, từ năm 2013 đã có hơn 1,5 triệu đảng viên bị kỷ luật vì tham nhũng hoạc làm trái đường lối chính sách của đảng.

(AFP) - Paralympic mùa đông khai mạc, Nam-Bắc Triều Tiên không diễu hành chung. Gần 2 tuần sau Olympic mùa đông 2018, hôm nay, 09/03/2018, tại thành phố Pyeongchang, Paralympic, Thế vận hội dành cho người khuyết tật, khai mạc. Tuy nhiên, lần này, hai miền Triều Tiên không diễu hành chung trong lễ khai mạc như ở Olympic vừa qua vì bất đồng về lá cờ chung. Đoàn Bắc Triều Tiên đòi hình bán đảo Triều Tiên trên lá cờ trắng phải có dấu hiệu quần đảo Dokdo, hiện do Hàn Quốc quản ký nhưng Nhật Bản đòi chủ quyền. Từ ngày mai đến ngày 18/03, 670 vận động viên khuyết tật đến từ nhiều vùng lãnh thổ trên thế giới sẽ cùng nhau so tài tranh 80 bộ huy chương vàng ở 6 môn thể thao mùa đông.

(AFP) - Matxcơva lên án Luân Đôn « tuyên truyền ». Ngoại trưởng Nga Serguei Lavrov ngày 09/03/2018 cho rằng những lời cáo buộc Nga « can dự vào vụ đầu độc cựu điệp viên hai mang » Serguei Skripal, tị nạn tại Luân Đôn, là « tuyên truyền để gây thêm căng thẳng ». Lãnh đạo ngành ngoại giao Nga còn nói rằng « các đối tác phương Tây đổ lỗi cho Nga tất cả những gì xấu xa trên trái đất ». Theo bộ trưởng nội vụ Anh Amber Rudd, cựu điệp viên Nga và cô con gái của ông, sau khi bị đầu độc bằng hóa chất gây tê liệt thần kinh, vẫn còn ở trong tình trạng hôn mê nhưng tạm ổn. Hôm qua, thủ tướng Anh Theresa May cho biết chính phủ Anh sẽ « phản ứng đúng lúc khi nắm được bằng chứng ».

(AFP) - 25 nhà báo đối lập Thổ Nhĩ Kỳ lãnh án tù. Ankara tiếp tục truy bức báo chí đối lập gần hai năm sau vụ đảo chính hụt. Trong phiên xử ngày 09/03/2018, một tòa án ở Istabul tuyên phạt 25 phóng viên, nhà báo từ 2 năm đến 7 năm rưỡi tù giam. Hầu hết những người bị tuyên án là cộng sự viên của các cơ quan truyền thông thân cận với phong trào Hồi giáo của giáo sĩ Fethullah Gulen, hiện đang tị nạn tại Hoa Kỳ, một thời là đồng minh của tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ, Erdogan, trước khi trở thành đối lập.

(AFP) - Phong trào cộng sản Colombia không tranh ghế tổng thống. Lãnh đạo Rodrigo Londoño bị trụy tim, Mặt Trận FARC ngày 08/03/2018 thông báo không đề cử ứng cử viên mới tranh ghế tổng thống Colombia vào cuối tháng 5 tới đây. Tuy nhiên, tổ chức chính trị cánh tả tiếp tục tham gia bầu cử Quốc hội vào chủ nhật này 11/03/2018. Đây là lần đầu tiên kể từ hơn nửa thế kỷ, tổ chức theo chủ nghĩa Mác ở Colombia tranh đua quyền lực bằng lá phiếu. Theo giới quan sát chính trị tại Bogota, quyết định của FARC không tranh chức tổng thống là một hành động khôn ngoan vì theo các kết quả thăm dò ý kiến, họ sẽ thua lớn.

Độc tài, chạy đua hạt nhân, bảo hộ mậu dịch: Ba ''xu thế lớn''.

media
Chế độ độc đoán tại Bắc Kinh và chủ nghĩa đơn phương của TT Trump khiến thế giới lo ngại. Ảnh : cảnh tiếp đón chủ tịch Trung Quốc tại Mỹ, tháng 4/2017.REUTERS/Joe Skipper

Thành tích kinh doanh của các tập đoàn lớn nhất của nước Pháp, với tổng tiền lời gần 100 tỉ euro, là hàng tựa trang nhất của Les Echos và Le Monde hôm nay. Chuyến công du Ấn Độ của tổng thống Pháp mang lại nhiều hứa hẹn, tựa lớn của La Croix. Le Figaro ám ảnh bởi « chiến tranh thương mại » toàn cầu có nguy cơ bùng phát sau tuyên bố của tổng thống Mỹ nâng mạnh thuế đối với thép và nhôm. Trước hết xin giới thiệu bài phân tích trên Le Monde tóm lược « ba xu thế lớn » của thế giới hiện nay, trong đó có vấn đề chiến tranh thương mại.

Giải mã xu thế vận động của thế giới đương đại, hay nói cách khác ghi nhận được « hơi thở của thời đại », là công việc vô cùng gian nan, ngay cả với các chuyên gia. Đây là điều mà nhà báo Alain Frachon của Le Monde – trong bài viết « Ba ngày trong thế giới chúng ta » - nhấn mạnh, nhưng ông cũng đồng thời khẳng định : Ba sự kiện lớn vừa diễn ra tại Bắc Kinh, Matxcơva và Washington, ít nhất cũng cho phép chúng ta khẳng định « ba xu thế lớn » của thế giới hiện nay. Đó là sự lên ngôi của các thế lực chính trị độc tài, sự trở lại của cuộc chạy đua vũ khí hạt nhân và nguy cơ chiến tranh thương mại.

Sự kiện trước hết là tại Bắc Kinh, ngày 26/02, chính quyền Trung Quốc thông báo sẽ cải cách Hiến pháp, bỏ quy định hai nhiệm kỳ tối đa đối với chủ tịch nước, mở đường cho ông Tập Cận Bình cầm quyền mãn đời. Kể từ những năm 1980, chế độ độc đảng Trung Quốc đề ra giới hạn hai nhiệm kỳ như một phương tiện chống độc tài trong nội bộ, và bảo đảm việc chuyển giao quyền lực diễn ra « không đảo chính », « không nội chiến ». Theo nhà báo Le Monde, với việc hủy bỏ giới hạn hai nhiệm kỳ,  nước Trung Quốc cộng sản đang ngày càng hướng đến một chế độ « độc đoán hơn ».

Hoàn Cầu Thời Báo, tờ báo chính thức của chính quyền Trung Quốc, lớn tiếng cổ vũ cho một « chế độ độc đoán », mà tờ báo coi là một phần trong « cuộc chiến ý thức hệ hiện nay » mà Trung Quốc đang tiến hành, trong bối cảnh các nền dân chủ « lâu đời hàng trăm năm » ở phương Tây đang bước vào giai đoạn « suy tàn ».

Sự kiện lớn đáng chú ý thứ hai, theo Alain Frachon, là tuyên bố của tổng thống Nga về tình hình nước Nga hôm 01/03, trong đó ông  Putin có một bài phát biểu mang đậm phong cách của tổng thống Mỹ Donald Trump, khi khoe là « nút bấm » hạt nhân trong văn phòng của ông ta cũng to như của đồng nhiệm Hoa Kỳ. Để minh họa cho phát biểu của tổng thống Nga là hình ảnh một tên lửa đạn đạo vượt qua bao núi đồi và đại dương, với cách đích cuối cùng là miền tây nước Mỹ. Matxcơva đe dọa sẽ phát triển một thế hệ vũ khí hạt nhân mới « bất khả chiến bại », có thể vượt qua mọi hàng rào phòng thủ. Vào tháng trước, Washington cũng vừa công bố chiến lược hiện đại hóa hệ thống vũ khí hạt nhân.

Sự kiện đáng chú ý thứ ba cũng diễn ra cùng vào ngày 01/03, theo nhà báo của Le Monde. Đó là việc tổng thống Mỹ tuyên bố sẽ đánh thuế 25% với các mặt hàng thép nhập khẩu và 10% với nhôm, bất kể nguồn gốc từ đâu. Lệnh có hiệu lực trong hai tuần tới. Cho dù, cần phải tiếp tục theo dõi các diễn biến, để xem xem Washington hành xử cụ thể ra sao, nhưng trước hết có thể thấy rằng quyết định đơn phương của tổng thống Mỹ đang trực tiếp tấn công vào nguyên tắc đa phương của thương mại thế giới, bảo vệ tự do mậu dịch, vốn được coi là một trụ cột của các quan hệ quốc tế đương đại.

Theo Alain Frachon, ba sự kiện vừa diễn ra cho thấy các nguyên tắc của thời hậu Chiến Tranh Lạnh : tự do mậu dịch, giải trừ hạt nhân và sự lên ngôi của các nền dân chủ đang bị xâm phạm nghiêm trọng và có nguy cơ bị chôn vùi.

Mỹ lớn tiếng, Bắc Kinh đe trả đũa

Về cuộc chiến về thuế xuất nhập khẩu nói trên, Le Figaro có bài « Bắc Kinh dè chừng các tấn công khác từ Mỹ và đe dọa trả đũa ». Trong lúc chính sách tăng thuế với thép và nhôm của Washington còn chưa chính thức được áp dụng, Bắc Kinh đe dọa sẽ tấn công các mặt hàng nông nghiệp xuất khẩu, được coi là « một lĩnh vực chiến lược » của kinh tế Mỹ, cụ thể là nhắm vào hai mặt hàng đậu tương và cao lương. Năm ngoái, Trung Quốc nhập khẩu khoảng 14 tỉ đô la đậu tương Mỹ. Ngoại trưởng Trung Quốc cũng có lời bóng gió đe dọa là hàng loạt tập đoàn lớn của Mỹ tại Trung Quốc, như Apple hay Walmart cũng sẽ bị vạ lây, nếu nổ ra chiến tranh thương mại.

Trong khi đó, hôm thứ Tư vừa qua, Bắc Kinh – nhà xuất khẩu thép và nhôm số một thế giới - cùng với 17 thành viên khác của Tổ Chức Thương Mại Thế Giới - họp tại Genève để bàn về cuộc khủng hoảng thép nhôm, đã ra tuyên bố yêu cầu Washington hủy bỏ chính sách này.

Sẵn sàng trả đũa, nhưng Bắc Kinh cũng chìa củ cà rốt, với việc cử một đoàn quan chức cấp cao thăm Mỹ vào tuần trước, đứng đầu là ông Lưu Hạc (Liu He), cố vấn thân tín của Tập Cận Bình, để tìm kiếm các nhân nhượng với Washington.

Cuộc chiến thép – nhôm có gây ra « chiến tranh thương mại toàn cầu » ?

Báo Le Figaro có bài giải đáp vấn đề này về nhiều góc độ, với bảy câu hỏi. Trước hết, chiến lược đánh thuế nặng vào nhôm và thép, để bảo vệ sản xuất nội địa, chính là điều mà ứng cử viên Donald Trump coi là một nguyên tắc bất di bất dịch, trong thời gian vận động tranh cử tổng thống. Tăng thuế để bảo vệ sản xuất nội địa, và cũng đồng thời chống lại nạn nhập siêu mà tổng thống Mỹ coi Trung Quốc là thủ phạm số một.

Tuy coi Trung Quốc như đối thủ số một, nhưng chính sách nâng thuế thép – nhôm của tổng thống Trump trên thực tế lại nhắm chủ yếu vào nhiều đồng minh của nước Mỹ, bởi Bắc Kinh chỉ là nhà cung cấp thép thứ 11 của Hoa Kỳ, và lượng thép Trung Quốc xuất sang Mỹ đã liên tục giảm kể từ 2011, do các biện pháp chống phá giá trước đó dưới thời Obama. Le Figaro cũng dự đoán các biện pháp trả đũa mạnh mẽ, tương xứng từ phía Liên Âu, nếu Hoa Kỳ áp đặt biểu thuế mới.

Theo Le Figaro, trong giai đoạn hiện tại khó dự đoán mức độ leo thang căng thẳng. Nếu vấn đề chỉ dừng ở lĩnh vực thép – nhôm, tác động sẽ rất giới hạn, tuy nhiên, dù chỉ có như vậy, điều này cũng tạo nên một không khí « bất ổn » toàn cầu. Theo nhà phân tích Sebastien Jean, giám đốc trung tâm nghiên cứu kinh tế quốc tế Pháp (CEPII), với sự dâng cao của chủ nghĩa bảo hộ mậu dịch, tất cả các bên đều sẽ thua, bởi bảo hộ dâng cao thúc đẩy lạm phát, các dây chuyền cung ứng quốc tế bị cắt đứt, đà cách tân kỹ nghệ bị bóp nghẹt…

Tổ Chức Thương Mại Thế giới có nguy cơ tê liệt

Trong lúc tác động đến nền kinh tế thế giới của chính sách nâng thuế thép – nhôm của Mỹ còn chưa rõ ràng, thì một trong nạn nhân đầu tiên của chính sách này có lẽ là Tổ Chức Thương Mại Thế giới (WTO), định chế làm nền tảng cho trật tự thương mại toàn cầu từ 20 năm nay.

Trên đây là ghi nhận của Les Echos. Theo báo kinh tế Pháp, định chế thương mại toàn cầu này có nguy cơ « tê liệt hoàn toàn trong nhiều tháng trời », do chính sách thuế của Mỹ, nhưng trước nhất là do việc việc Hoa Kỳ ngăn chăn bổ nhiệm ba thẩm phán về hưu của WHO.

Trong những tháng tới, sau khi một thẩm phán thứ tư về hưu, tại cơ quan phân xử các tranh chấp giữa các quốc gia thành viên của WHO, sẽ chỉ còn ba thẩm phán tại vị, một người Mỹ, một Trung Quốc và một Ấn Độ. Mà theo quy định, để ra được các phán quyết phải có sự tham gia của ít nhất ba thẩm phán, trong đó không được có ai thuộc quốc tịch của quốc gia có liên quan. Nhìn dàn thẩm phán còn hoạt động nói trên, có thể thấy rõ sẽ không có bất cứ phán quyết nào có thể được đưa ra trong thời gian tới.

Tập Cận Bình thành « Phật sống » ở Thanh Hải ?

Trong lúc tổng thống Mỹ tấn công vào các định chế thương mại toàn cầu, thì tại Trung Quốc, chính quyền nằm trong tay ông Tập Cận Bình có hàng loạt biện pháp nhằm đưa chủ tịch Trung Quốc lên cương vị lãnh đạo tối cao, tuyệt đối.

Theo Le Figaro, đặc biệt đáng chú ý là thông tin về việc ông Tập Cận Bình được người dân du mục tại tỉnh Thanh Hải (Qinghai), tây bắc Trung Quốc, tôn thờ như « Phật sống», theo lời kể của bí thư Đảng tỉnh Thanh Hải, bên lề cuộc họp Quốc Hội thường niên, đang diễn ra, vừa được mạng xã hội WeChat truyền đi.

Tại sao lại là ở tỉnh Thanh Hải ? Le Figaro cho hay : Thanh Hải là nơi có rất đông đảo người dân tộc Tây Tạng sinh sống, cũng là nơi Đức Đạt Lai Lạt Mai – người có uy tín rất lớn trong cộng đồng Tây Tạng - ra đời. Ngày 10 tháng Ba sắp tới là ngày kỉ niệm cuộc nổi dậy của người Tây Tạng chống ách đô hộ Trung Quốc năm 1959.

Có thật đông đảo người dân Thanh Hải coi ông Tập Cận Bình là « Phật sống » hay không ? Hiện tại khó có câu trả lời, nhưng theo Le Figaro, tại Trung Quốc nhiều người lo ngại rằng cứ đà này, chẳng mấy chốc Tập Cận Bình sẽ trở thành một « Mao Trạch Đông mới », với biết bao hậu quả của nạn sùng bái lãnh tụ.

Nghi án Nga can thiệp Mỹ : Gái mãi dâm Belarus tiết lộ

Cũng về vấn đề tin đồn, các tin tức chưa được kiểm chứng, báo Le Monde đưa tin : một gái mãi dâm – người Belarus, đang bị giam giữ tại Thái Lan – tiết lộ là sẵn sàng cung cấp cho Hoa Kỳ nhiều bằng chứng cho thấy Matxcơva can thiệp vào bầu cử Mỹ hồi 2016.

Cô Nastya Rubka, 28 tuổi, có nhiều quan hệ với giới đại gia Nga, bị cảnh sát Thái Lan bắt giữa tại thành phố du lịch ăn chơi nổi tiếng Pattaya. Trong cuộc trả lời phỏng vấn New Yorks Times tại nhà giam ở Bangkok, nữ công dân Belarus khẳng định nắm trong tay hơn 16 giờ ghi băng các đàm thoại giữa cô với nhiều nhà tài phiệt Nga. Nastya Rubka nhấn mạnh là nếu được Hoa Kỳ bảo hộ cô sẵn sàng thông tin hết, đồng thời cho biết rất sợ trở về Nga.

Một trong các nhà tài phiệt Nga quan hệ với cô gái bán dâm Belarus, bị cáo buộc có liên hệ với chính ông Paul Manafort, cựu lãnh đạo chương trình tranh cử của ứng cử viên tổng thống Mỹ Donald Trump.

« Tin giả » đi nhanh hơn tin thật

Về tin giả, Le Figaro có bài phân tích thú vị, nói về kết quả điều tra đầu tiên cho thấy trên mạng Twitter, « tin giả » đi nhanh hơn, được nhiều người tiếp nhập hơn so với tin thật. Nghiên cứu do nhóm ba nhà nghiên cứu của Massachusetts Institute of Technology de Camdrige (Viện MIT, Mỹ) thực hiện, công bố trên tạp chí Science, 09/03.

Twitter cũng được coi là mạng xã hội mà tình báo Nga từng sử dụng rộng rãi để tấn công ứng cử viên tổng thống Mỹ, cựu ngoại trưởng Clinton.

Tổng thống Pháp đi Ấn

Về thời sự quốc tế, báo chí Pháp cũng chú ý đến chuyến công du New Delhi của tổng thống Pháp. « Kinh tế, khí hậu và an ninh : ba ưu tiên của Macron tại Ấn Độ » nhấn mạnh là quan hệ song phương Pháp - Ấn còn rất nhiều tiềm năng phát triển, bởi Ấn Độ đang phát triển với tỉ lệ cao 7,5%, và từ nay đến 2050, sẽ có thêm khoảng 500 triệu người Ấn sống tại đô thị. Tuy nhiên, khác với các tập đoàn lớn, đối với nhiều doanh nghiệp trung bình của Pháp, thị trường Ấn Độ vẫn còn là một thế giới « bí ẩn ».

Một trong các thách thức chính trước mắt của quan hệ Pháp-Ấn là khởi sự thành công Liên Minh Năng Lượng Mặt Trời, dự kiến chính thức khai trương Chủ Nhật này. Sáng kiến Liên Minh Năng Lượng Mặt Trời được các lãnh đạo Pháp và Ấn Độ thỏa thuận bên lề thượng đỉnh Khí hậu COP21 Paris, 2015.

Vì sao Liên Minh Năng Lượng Mặt Trời quan trọng ?

Trả lời Les Echos, một lãnh đạo ngân hàng Anh Quốc HSBC (ông Christian Deseglise) giải thích « (một phần) cuộc chiến chống biến đổi khí hậu sẽ được quyết định tại tiểu lục địa Ấn Độ ». Theo ông, lý do là, nếu như nhu cầu năng lượng của Trung Quốc có thể sẽ đạt đỉnh trong vài năm tới, thì nhu cầu năng lượng Ấn Độ, cũng như nhiều quốc gia đang trỗi dậy sẽ còn tăng lên mạnh mẽ. Bài học thành công của Ấn Độ - với dân số đông thứ nhì thế giới - nếu xảy ra, sẽ trở thành một động lực lớn đối với các nước đi sau.

Hiện tại đầu tư cho năng lượng mặt trời đã rẻ chỉ còn một phần mười so với cách đây 10 năm, nhưng cái khó lớn của điện mặt trời là các dự án thường là nhỏ, rải rác, nên khó huy động tài trợ. Vấn đề chủ yếu hiện nay là, để thúc đẩy năng lượng mặt trời phát triển mạnh cần huy động được vốn. Mà để làm được điều này phải tạo ra được các cơ chế cho phép hợp nhất hàng loạt dự án nhỏ, để thu hút đầu tư. Liên Minh Năng Lượng Mặt Trời chính là cơ hội hy hữu cho phép tạo sự hợp nhất như vậy.

Cùng với năng lượng gió, việc phổ biến thành công năng lượng mặt trời là yếu tố quyết định cho sự thành công của Thỏa thuận Khí hậu Paris, điều « mang ý nghĩa sống còn đối với nhân loại ».

Last Updated on Saturday, 10 March 2018 07:58
 

Sổ Vàng

An-Lộc Foundation